Wednesday, January 7, 2015

Tulaai Leitung Thuthang Tuamtuam Updates Jan 7,2015



·      French(Piantit) gam khuapi Paris a om Charlie Hebdo Magazine bawlna innpi sung Jan 7,2015 ni in  migilo thum mawtaw tawh thakhat in khawlvat in asung a nasemteng bankaap uha, mi 12 akaplup khitziau uhciang taaikik uhhi. Palik te in hi mithat thumte zongsan uha, IS tetawh kizom hiding in lam en uhhi. BBC

·      December 28,2014 ni  a Indonesia leh Singapore kikaal a akia Air Asia 8501 I a black box omna Vanleeng mei Jan 7 ni in mukhia ta ci in vanleengzon makaih Indonesia thuneite in genkhia uhhi. Tuaban ah Jan 7 niciang misi luang 40 mukhiapan uhhi. BBC

·      Yemen gam Sanaa khuapi sung a om Palik te thusinna saangkhat ah Jan 7 ni in bomb puakkham ek a, mi 37 sipah in 66 naakpi tak in liam uhhi. Vamthem leh si le naai mihing sathem cihte lamkiim lampaam ah kitheh zihziah a mulkim huai khia mahmah hi. BBC

·      Kachin gam Phakant khua kiim a suanto te leisaai January 6,2015 ni in kicim a mi 20 vuknelh ding in khuakimm a aten ummawh uhhi. Avuk nelh mite kumpi thunei ten azon napan mi 4 mukhia pan ci in gen uhhi.Phakant khua sung ah guah tam mahmah in tuahang a mencipna piang ci hi. Misipi peen a ki ummawh bek hi a tamzaw thei tawmzaw thei ci uhhi.VOA

·      UNO Zumpi pan kawlgam kumpi te gamtat hoihlohzia a encik ding a kiseh ahi Ms Yanghee Lee anih veina Kawl kumpi te tatsiatna encikding in Yangon khuapi January 7 ,2015 ni in tung a , atunphet kawlkumpi te Hotel Minthang mahmah khat ahi Insein Permanent Jail Hotel  luutsuakpah in thongkia mi 6 tawh kimu pah hi. January kha 18 dong kawlgam ah taamding a Shan gam leh Rakhaing gam zong zinding hi.VOA

Lungdam

Thang Khawm Pauzomi

Tuesday, January 6, 2015

Tulaai Leitung Thuthang Tuamtuam Updates Jan 6,2015




·      India leh Pakistan gamgi Kashmir khuam ah India galkaap te leh Pakistan gaalkaap te 2014 kumbei nipan kipan langnih thautang kikheek kilot koikoi uha, amawhzaw nuam kuamah omlo uhhi. Hihbang a thautang kikhekna hang in mi 10 sikhinta a gamgi dung ateeng mipi  10,000 bang gaaltaai in nitum uhhi. US Secretary of state John Kerry tulkaalsung India zinding ahihman in Jan 6 ni thautang kikheekna nasiasak mahmah uhhi. Tuaban ah Jan 26,2014 niciang President Obama zong vazin zal ding hi. BBC

·      Iraq gam Anbar Province sung US ten Iraq gaalkaap te gaaldodaan akisinsak na  mun kiang deuh  IS migilo te in Jan 6 ni in nasiatak in avui atang tawh zando uha, Iraq gaalkaap 23  si in 28 liam uhhi. Tua ni mah in Baghdad khuapi khunglam ah Iraq gaalkaap 7 khawng kago pak uh ci in IS migi lo te in taangkokhia uhhi.  Syria gam leuleu ah bel Kabana khuapi atamzaw Kudish gaalkaap te kalazokhin uh ci in Jan 6,2015 ni in taangkokhia uhhi. Tuaban ah IS migilo te Makaai minthang mawhlo khat zong Syria gamsung ah amau mi abawl bangteek un angawn kitan a akam ah zasum khat kibulh sak ci in Syria gamthu kancian pawl in gen uhhi.  BBC

·      December 28,2014 ni Indonesia leh Singapore kikaal a akia Air Asia vanleeng 8501  I athem hiding a upmawh Siktumpi nih UN Navy ten Jan 6,2014 ni in mukhia ci in Vanleeng zong makaai Indo thunei te in genkhia uhhi. Tu in Siktumtawng kimu limlim 5 hita a, Misi luang 39 kitawm khin in luang 16 ami agam kitheipan a adangteng kuami kua sa cih kician naailo hi. Ami kithei khin sate ahihleh a innkuan pihte tung ah ki apkhinta ci uhhi.VOA

·      US gam sung a Political Party lian mahmah nihklak pan khat ahi Republican Party te in 2014 kiteelna tawh kizawitawn in Jan 6,2015 ni in US Congress ah gualzotak in munlaakna kiciamna lata uhhi. Tu in  Tutna 435 sungpan Republican te tutna 246  ngahta uha, Senate mun 100 lakpan mun 54 lahiat hiat ta uhhi. Pu Obama bel a aw ngeih mahmah sam naven ama policy pawlkhat tun Majority ahi Republican hei ziauziau theita hi. VOA

·      Kachin gam Waimaw huam sung ah Singgu Sengam mi 100 vaal deuh leh kawlgam mi 20 kawlgam gaalkaap ten man ci in Jan 6,2015 ni in taangkokhia uhhi. HIh sing te peen KIO makaaite phalna tawh Sengam anawnsawm uh ci in gen uhhi. Kawlgaalkaap ten lah Ko a ci KIO ten lah ko a ci ahihman in asawtlo in gaalkikaap ding in khua sungmi te laumahmah natawh lam en uhhi.VOA

Lungdam

Thang Khawm Pauzomi

Sunday, January 4, 2015

Tulaai Leitung Thuthang Tuamtuam Updates Jan 4,2015




·      Indonesia leh Singapore gam kikaal Java tuipi sung a akia Air Asia QZ8501  tungtuang mi 162 lak pan Jan 4,2015 niciang misiluang 34 leh Siktum gol 5 kimukhia ta hi ci in Vanleeng zong makaai Indonesia te in taangkokhia uhhi. Tulian in gam 5 pan Tembaw 30, Helicopter 14 leh Vanleengpi 6 tawh nasiatak in azon saan laaitak uh ahihi. BBC

·      US gamte in North Korea gamten Sony Limlaak company te cyber attack abawlna hang un Jan 2 ni in gawtnathak pia uhhi. HIh thu tawh kisai in US ten gaalphuangnuam ahihna leh ongtawsawnsawn uh ahihi ci in North Korea ten Jan 4 ni in taangkokhia uhhi. BBC

·      USA gam Kentucky state Paducah khua kiang ah Jan 3 ni in Nashville,IL ateeng innkuan khat amau vanleengtawh khualzin asetsia ahihman in kia a innkuan 7 sungpan 6 sipah in kum 7 aphapan numei nokhat bek hing hi.BBC

·      Leitung bup RC pawlpi te makaaipi ahi Pope Francis in Cardinal thakding in mi 20 athak sehna Jan 4 ni in taangkokhia hi. Hih Cardinal athak 20 te peen leitung  gamtuamtuam pan hia, Angtan huai tak in Kawlgam pan Archbishop Charles Maung Bo zong Cardinal thak ah teelna ngah hi. Kawlgam sung leh Zomi te sung ah imuan mahmah ahi Zogam Tuulpi Bishop Lian Khen Thang zong maailam ah ongkihel zawhnading in ithu ngetna te zomto suak ding hihang. BBC

·      Libya gam Sirte khua ah Jan 4 ni zan in Islamist miglo te maaituam 15 thautawh vengsung ah Christian te banmat ding in innsim ah banluut uha, Chris tamhetlo himah leh pawlkhat in nathei khol in kihemman uha akihemlo mi 20 mankhia in taaipih mang uhhi.BBC

·        Kawlgam sung ah Kawl ten thu aneih uh kum 67 cin gualzawhna pawipi Jan 4 ,2014 ni in Nipydaw ah bawl uha, Kawlgam gaalkaap te in President Thein Sein Mipi kheem siam salua mahmah uh ahihman in zahtaakna nasiatak in piadaudau uhhi. President Thein Sein zong nuamlua ki ip zo mahmah lo ahihman makaai tuamtuam te ann ne in sampah a, Zomi sungpan Pu Khup Khan Mung  ( ZCD ) zong vakihel thei hi.

·      Indonesia gam Surabaya khuapi sung a om USA gamtawh akizom Hotel leh nasepna mun tuamtuam te ahizong in US gammi te mahmah migilo te in suamding cihthu om ahihman in kidawm siamtek ding in US State Department te in Jan 4 ni in taangkokhia uhhi.

Lungdam

Thang Khawm Pauzomi

Friday, January 2, 2015

Tulaai Leitung Thuthang Tuamtuam Updates Jan 2,2015



·      December 28 ni a Indonesia leh Singapore kikaal a kia Air Asia 8501 tung tuang mihing 162 lak pan January 2,2014 ni in Mizongpawl in misi luang 20  muhbeh uha, tu in misi akitawmsa luang 30 cingta hi. Vanleeng banghang in tuahsia cih akitheitheih nading in vanleng I black box ahahzon mahmah laaitak uha hihi. US, Australia, Indonesia, Malaysia leh Thailand pan ahuhpawlkhat in na aseemkhawm uh ahihi. bbcnews.com

·      Saudi Arabia gam te in kumpipa King ahi Abdullah Pneumonia ( Tuapnatna ) tawh December 31 ni in zato ah kipuaka, anatna huaisia semsem ahihman in January 2 in Siavuan ten limkep mahmah ci in Suadi theunei te in agen kawmkawm un ama zalaihding kua kivaangkhuam leh hoihding cih zong buai mahmah uhhi.bbcnews.com

·      Brazil gam Workers Party makaai leh President aseemlaaitak ahi Ms Dilma Rousseff  kum 67 in 2014 kiteelpi na ah zomawk ahihman in a Term nihna nasep kipanding in Brasillia khuapi President Innpi ah Jan 2,2014 ni in kiciamna leh mipi atul athen maai ah kamciamna thungenna te nei soisoi mai hi.

·      Syria gamsung tualgaal kipat 2010-2014 kum 4 sung in mi 76,000 si a, 17,790 te peen mipi mawhna neilo hi in 3,501 te peen naupang meelmawl bangmah theinaailo cikzeet huai mahmah te hi ci in UK bulphuh Syria gam sung omzia encik pawl in January 2,2014 ni in thu taangkokhiatna nei uhhi.

·      Israel Prime Minister Benjamin Netanyahu te party ahi Conservative Likud party makaai kiteelna ah makaaipiding in Netanyahu mah January 1,2014 ni in kiteelkik hi. Ongtungding March kha kiteelpi na ah Benjamin Netanyahu in Prime Minister demkik thei bektham lo in ngahkik maikhading in akilam etna thu Tel Aviv khuapipan Jan 2,2014 ni n genkhia hi. voanews.com

·      Pakistan gamte neihsa ngabeng tembaw neukhat apuakkham thei van pawlkhat puakawm in mi 4 tawh India gamsung Jan 2 ni in luutsimsawm a India Border Force ten nazandelh pah in aphak lian leh puakkham in atung a tuang mi 4 si ci in Indian Border Force thunei te in genkhia uhhi. December 31 nipan tuni dong India leh Pakistan gamgidung ah Meikuang kikheekna leh misi kidemna nasiatak in bawl uhhi.voanews.com

·      South Korea gamte in North tawh Ulian te kihoding cih December 30, 2014 ni a athusun natawh kimeizom in North Korea Leikha Maangpi Kim Jong Un in South makaaipi te tawh akisap leh kiho tohtoh ding in geelna kanei a akuulphial leh zong South President Pak tawh zong kaki homaiding ci in Jan 1 kumthak thupha puaktawh kizom in genkhia hi.

·      USA gam sung state 20 ah khasum naitha 2015 kumpan khangta hi. US gambup ah Mikhat I naithak aniampeen $7.25 ding a kumpite ciangtan hi a mitampi tak hihtawh nungtazolo ahihman in Nungkumsung deihna lah nasiatak akibawlna hang in US gamsung a tualniam mipi 2.4 million te naitha aniampeen $8 ah  2015 pan kikhangsakding hi. President Obama in aniampeen $10.10 hileh ci a athusun napeen Republican Party ten na suihkhiat sak ahihman in kisangzolo suak hi.

·      Japan gammi nungakcing kum 22  apha Buddhist biakna tawh kisai thutelkan khat December 26 ,2014 ni in India gam Bihar state sung ah India gammi Pasal 5 in lam hilh kineih in nakeemcip uha, tuabek hilo avangtuamtuam te nahuhksak kawikawi uh ahihman tua migilo 5 te lak ah 3 January 2 ni in India palik te man uha, 2 zongzong laai tak uhhi. abcnews.com

Lungdam

Thang Khawm Pauzomi